Ambulanceverpleegkundige John - 'Zijn lichamelijke conditie is in een duidelijk kantelpunt belandt'

Back on track.

Zo weer terug van vakantie. Heerlijk genoten. In het hotel in Spanje waar ik waar ik ben geweest, waren er veel voorzieningen voor mensen met een beperking. Alles was ook te benaderen voor mensen die van een rolstoel afhankelijk zijn. Ook de zwembaden hadden een stoeltjes lift. Iets wat je niet veel tegenkomt in een vijf sterren resort. Zo zag ik een jongeman die met zijn vriendin op vakantie was. Het litteken in zijn nek zou kunnen passen bij een operatie aan de cervicale wervels. Hij heeft een dwarslaesie. Zag dat hij had drinken gehaald bij de bar, twee bekers op een dienblad op zijn benen. Het pad liep wat af waardoor de drank waarschijnlijk over de rand zou gaan. Een medewerker wilde helpen. Nee, dat was niet nodig. Hij loste het zelf op. Dronk uit beide bekers wat, waardoor het gevaar van knoeien geweken was, en vervolgde zijn weg. Het enige wat ik dacht was: wat mooi om jouw zelfredzaamheid te zien. 

Afgelopen tijd diverse casussen gehad waarin jonge mensen overleden. Terwijl ik dat vanuit de keuken tegen mijn vrouw vertel dat de mensen die ik in mijn werk tegenkom steeds jonger worden, krijg ik vanuit de woonkamer het ontnuchterende antwoord: 'Nee, jij wordt ouder.' O ja dat was het, en bedankt!

Gezondheid zie ik niet als vanzelfsprekend. Ben dankbaar dat ik mijn werk mag doen in de conditie zoals ik die nu heb. En realiseer me goed dat wat nu is ook anders kan worden. Dus ouder mogen worden is een dankbaar gegeven.

Terwijl ik juist op de terugweg ben naar mijn standplaats, komt er een melding of ik bij een meneer wil gaan kijken die gevallen is. Zelfstandig opstaan lukt niet meer. Natuurlijk ga ik daar kijken en zien wat ik kan doen. Ik bedenk, oké meneer overeind helpen, even de reden van de val achterhalen en ik kan weer snel verder.

Zoals altijd is het: ‘Niets is het wat het lijkt.’

De partner laat me binnen. De warmte overvalt me al. De slaapkamer is ook op de begane grond. In de krappe kamer staan twee bedden tegen elkaar. Dhr. is achter het bed gevallen en ligt tussen het bed en de verwarming. Ik verplaats het eerste bed, zodat ik beter erbij kan. Ik zie een uiterst broze meneer die ernstig ziek oogt. Het lukt mij niet om dhr. alleen te mobiliseren. Ik ga er hulp bij vragen. Onderwijl plaats ik wat kussens hier en daar om het iets comfortabeler te maken.

De reden van de val is algehele zwakte. Ik bekijk dhr. nog eens goed. Dhr. is sterk vermagerd, beide benen zitten vol oedemen.

Zoals ik het inschat is deze meneer in een terminale fase van zijn ziek zijn. Ik vraag me af wie er zorgt voor deze meneer. De partner is er zelf niet toe in staat. De thuiszorg komt twee keer per week. Dhr. was nog mobiel voorheen en probeerde zoveel mogelijk zelf te doen.

Waar ik aanvankelijk nog de insteek had om dhr. op bed te leggen, bedenk ik me dan: en hoe verder? Met alleen het in bed leggen en dan weggaan wringt bij me. Dan vertelt dhr. dat hij op lijst staat voor een hospice zodra daar plaats is. Dat bevestigt met wat ik zie. Om nu zorg geregeld te krijgen gaat niet lukken. Om deze meneer alleen te laten met partner voelt niet goed. Zijn lichamelijke conditie is in een duidelijk kantelpunt belandt.

Ik besluit mijn strategie te wijzigen. Ik ga deze meneer insturen naar het ziekenhuis. De tijd tot aan opname in de hospice zal overbrugd moeten worden. Ik realiseer me dat dit voor het ziekenhuis geen behandelen zal zijn, maar tijdelijk voorzien in zorg voor deze meneer. Weet ook dat ziekenhuizen zwaar belast zijn en probeer daar zoveel mogelijk rekening mee te houden.

Als het niet nodig is, of iets kan op een ander moment beoordeeld worden zal ik dat altijd laten meewegen in mijn beslissing. De collega’s komen ter plaatse. Samen leggen we dhr. op bed.

Een verschoning is ook noodzakelijk. Dit doen we dan ook eerst voordat we meneer op de brancard leggen. Voordat dhr. weggaat, wordt de brancard laag gezet zodat de partner afscheid kan nemen. Daarbij benoem ik eerlijk dat dit een laatste afscheid kan zijn. Een moment nog samen nu.

Nadien vertrekt de ambulance met meneer. Ik vermoed dat dhr. op korte termijn overleden is.

De week daarvoor was ik bij een meneer die over een paar uur euthanasie zou krijgen. We hadden nog een goed gesprek. 

Hij was benieuwd naar wat er gebeurt met je lichaam na het overlijden. Ik besprak de veranderingen die er optreden in het lichaam, en wat er aan de buitenkant voor de familie zichtbaar wordt. Een bijzondere ontmoeting die indruk op me gemaakt heeft.

In het voorjaar ben ik als onderdeel van het ambulanceteam ter plaatse bij een meneer die van de fiets gevallen is. Het letsel lijkt zo op het eerste oog mee te vallen. Hij zit weer overeind en voelt zich niet optimaal.

De eerste controles laten een stabiele ABC BBBB zien, waar me wel opvalt dat de polsfrequentie hoog en onregelmatig is. Ik besluit in de ambulance nog wat verder onderzoek te doen en wat meer in te gaan op de voorgeschiedenis. Dhr. vertelt dat hij is gaan fietsen en plots langs de fiets lag. Omstanders zagen dat hij plots naar rechts de berm inging en ten val kwam. Voelde zich wel wat duizelig worden vooraf. We hebben nu dus een onwelwording tijdens het fietsen.

Dan wil ik weten wat de reden van de onwelwording is en wat zijn nog de gevolgen van de val. 

Zoals altijd volledige controle;

A: Vrij (dhr. kan vrij spreken)

B: Normaal adempatroon, over de longvelden hoor ik bij auscultatie geen bijzonderheden. De saturatie is 98 procent.

C: Hartmonitor: Snel onregelmatig hartritme met slanke complexen op het ECG. (Atriumfibrilleren.) De frequentie bedraagt 170/min Het 12-afleidingen cardiogram vertoont behoudens genoemde geen afwijkingen. De bloeddruk bedraagt 160/90 

Ik zie dat het shirt van dhr. nat is (bezweet) terwijl de buitentemperatuur 12 graden is. 

D: Dhr. is alert, de EMV-score is maximaal en de glucose bedraagt 6.0. Er zijn geen tekenen van neurologische uitval. De FAST-test is negatief.

E: Temperatuur is 36.5 graden.

A: Geen allergie.

M: Geen medicatie gebruik.

P: Blanco VG.

E: Onwelwording door nog onbekende oorzaak.

Het top-teen onderzoek laat geen lichamelijk letsel zien, behoudens schaafwond op de wang. Dhr. is toch op zijn gezicht terecht gekomen.

Borst: geen pijn op de borst klachten. 

Buik: Soepel, geen pijnklachten. De slagaders in de lies zijn goed te voelen. Normaal gevoel in de extremiteiten.

Het enige wat dus opvalt is dat de hartfrequentie hoog en irregulier is. Dhr. is niet bekend met hartritmestoornissen.

Dit wordt AF de novo genoemd.

In de praktijk zie je wel eens dat bij de overgang van sinusritme naar atriumfibrilleren, de bloeddruk plots kortdurend flink kan dalen waardoor er kortdurend bewustzijnsverlies kan optreden.

Dit is nu ook zeer aannemelijk. 

Deze meneer ga ik insturen naar het ziekenhuis met de diagnose trauma capitus (hoofdtrauma) en AF de novo.

Atriumfibrilleren is een veel voorkomende hartritmestoornis, waarbij de coördinatie van prikkels in de hartboezems ontregeld is. Er worden (te) veel prikkels in de hartboezems doorgelaten naar de hartkamers, welke niet ten goede komt aan het goed functioneren van het hart. AF de novo betekent een nieuw gediagnosticeerde AF.

In het ziekenhuis bekijkt de arts welke behandeling er nodig is. Soms wordt gekozen voor een elektroshock (onder narcose) om het ritme te herstellen en soms via medicamenteuze weg. Ook wordt gekeken of er medicijnen nodig zijn die invloed hebben op de bloedstolling. Dit is omdat er bij deze ritmestoornis stolseltjes kunnen ontstaat die verderop in het lichaam afsluitingen van bloedvaten kunnen veroorzaken. Echter, aan het gebruik van middelen die de bloedstolling beïnvloeden zitten ook risico’s. Daarom zijn er criteria wanneer deze wel of niet in te zetten.

Tot zover weer de praktijk.

Wil je meer zien en horen over ambulancezorg dan ben je van harte welkom op insta: ambulanceverpl_in_praktijk.

John.

Ambulanceverpleegkundige/Rapid Responder.