Staat de patiënt centraal of is dit het nieuwe normaal?

Op donderdagochtend heb ik de verantwoordelijkheid voor onze sneldiagnostiek poli. Ik mag mevrouw Pieters bellen voor de intake. Mevrouw Pieters (63 jaar) heeft uitgezaaide darmkanker naar de lever. Zij is doorverwezen voor een second opinion. Ze was elders niet tevreden, omdat de behandeling van de solitaire levermetastase was mislukt. Nu mogen wij met haar meedenken voor de juiste behandeling...

Tijdens het Multidisciplinaire overleg (MDO) bespreken we dat een andere behandeling middels operatie of radiotherapie de beste toegewezen behandeling is. Er is alleen eerst nog recentere beeldvorming nodig waaronder een CT-scan van de longen en de buik én een MRI van de lever.

Na het MDO ga ik voor mevrouw Pieters deze nieuwe beeldvorming regelen en zorgen dat deze binnen één week kan worden gemaakt, aangezien de keuze van haar behandeling afhankelijk is van deze beeldvorming. Aangezien mevrouw een ICD (Implanteerbare Cardioverter Defibrillator) heeft, krijgt zij een speciale plek in de MRI-planning, waar een technicus bij aanwezig moet zijn in het ziekenhuis. Hierdoor duurt het vijf weken voordat zij de MRI kan krijgen in plaats van die ene week, die ik probeerde te regelen voor haar.

Misschien weet je niet wat een ICD is, een hartpatiënt krijgt een ICD als:

• er een gevaarlijke hartritmestoornis is vastgesteld, zoals kamertachycardie en ventrikelfibrilleren

• als iemand een verhoogd risico loopt op een gevaarlijke ritmestoornis of hartstilstand

• medicijnen tegen de hartritmestoornis onvoldoende helpen en een operatie niet mogelijk is

Mevrouw Pieters is helaas teleurgesteld en na meerdere malen bellen met de radiologie voor oplossingen om de MRI binnen één week te plannen, kom ik erachter dat het echt niet eerder kan dan vijf weken later…

Ik vraag me af wat het probleem is: zijn er te weinig radiologen? Of is er te weinig personeel om de scan te verrichten? Of zijn er niet meer apparaten? Of is het aantal patiënten gewoon aanzienlijk toegenomen de afgelopen jaren vanwege bijvoorbeeld vergrijzing? Hoe dan ook, er is een probleem.

We leven in een haastige maatschappij. Denk je maar eens in, als je iets NU wilt weten is het internet binnen handbereik om dat jou te vertellen. Als je NU honger hebt, ligt er negen van de tien keer eten binnen handbereik om jouw honger te stillen. Als je NU iets wilt kopen, staan online shops binnen no-time voor je deur om het dezelfde dag nog te leveren. Het is dan ook heel vreemd dat wij niet begrijpen waar ons "geduld" is gebleven…

De maatschappij, (wij) de mens, hebben het zelf zo gecreëerd. Laatst keek ik een leuke serie genaamd Downton Abbey uit 1912-1929. Wellicht ken je de serie. Eén van de vrouwen in de serie had een zwelling in de borst, waarvoor ze naar de huisarts ging en die nam een biopt uit de borst. Het duurde drie tot vier weken voordat er een uitslag bekend was van de patholoog. Dit is voor onze begrippen echt veel te lang.

Inmiddels (2023) hebben wij al zelfs de vriescoupe biopt die tijdens de operatie naar de patholoog gaat, zodat de chirurgen 15 minuten later al de uitslag krijgen en weten of het maligne of benigne is. Of volgens de normale procedure tegenwoordig is de uitslag binnen een week bekend.

Natuurlijk zijn er wetenschappelijke onderzoeken gedaan naar het feit dat hoe eerder je iets weet, hoe beter en sneller je het kunt oplossen. Maar zou onze overleving echt zoveel slechter zijn als we vier of vijf weken op een MRI-scan moeten wachten? Of kunnen "wij mensen" niet leven met de gedachte van onzekerheid en willen wij alles NU weten?

Misschien is dit het nieuwe normaal waar we met elkaar tegen aanlopen en moeten we deze realiteit gewoon onder ogen zien en accepteren? Zouden we misschien gewoon moeten leren om meer geduld en wachttijd te hebben en is de maatschappij zo ingericht dat wij deze wachttijd niet dulden?

Zes jaar geleden was de wachttijd heel kort en kon je soms nog dezelfde dag een CT of een MRI krijgen als dat echt moest en de patiënten waren vandaag toevallig "in huis" voor hun afspraak en bijvoorbeeld één uur reistijd hadden. Hierbij stond altijd de patiënt centraal. Wij als zorgverleners lieten alles om de patiënt heen organiseren. Wij waren flexibel en bewogen mee. Ook al zou dat betekenen dat wij zelf tot 19:00 uur aan het werk waren.

De maatschappij legt zo veel druk op ons als zorgverleners, maar ook de patiënt legt de druk op ons. Wij weten niet meer wat het is om geduldig te zijn, om gewoon te "zijn" in het hier-en-nu. Om te leven met de dag. Uiteindelijk weet niemand wat er morgen komt en mag je iedere dag dankbaar zijn voor het leven dat ons gegeven is. Ook al weet je niet wat morgen komt, elke dag is toch weer een cadeautje!?

Moeten we alles over hebben voor onze patiënt? Staat de patiënt centraal? Of mogen we met elkaar onszelf trainen in geduld in het nieuwe normaal? Eén ding is zeker, we kunnen geen ijzer met handen breken. We kunnen niet meer scannen dan wat er mogelijk is, we hebben niet meer personeel of niet meer radiologen dan dat er nu zijn. Laten we zuinig en dankbaar zijn voor onze zorgverleners die we wel hebben. Laten we samen kijken naar mogelijkheden! Laten we trainen in geduldig zijn en het "zijn" in het hier-en-nu.

Laten we samen onderzoeken of het wetenschappelijk verantwoord is om langer te wachten met het maken van beeldvorming bij de behandeling van kanker, aangezien het een realiteit is dat alle wachttijden zullen gaan toenemen. Laten we daarnaast ook eerlijk en transparant zijn naar elkaar. Iedereen doet zijn best, maar laten we samen meebewegen naar het nieuwe normaal.

Mijn tip: pak je rust, train jouw mindset in geduld, maar help ook jouw patiënten te trainen in geduld in plaats van jouw boosheid of frustratie op elkaar als zorgverleners af te reageren. Zet de boosheid en frustratie om in kracht en help elkaar door deze wachttijd heen.

(PS: mevrouw Pieters is niet de echte naam)